شرکت کار در ارتفاع داها| گردشگری داها| فروشگاه لوازم کوهنوردی داها| هواشناسی

باشگاه کوهنوردی داها

میزان نیروی وارده به کارگاه

1396/06/08
میزان نیروی وارده به کارگاه

محلی که ما ابزار حمایتی را متصل می کنیم ( هارنس یا بر روی کار گاه) تاثیر بسیاری بر مقدار نیروی سقوطی که به کارگاه وارد می شود دارد. از دست دادن و کنده شدن کارگاه اتفاقی کاملا غیر متعارف و ناخوشایند در صعود های فنی به حساب می آید. توجه داشتن به این موضوع که نوع و شیوه حمایت کردن تاثیر بسزایی در تغییر نیروی وارده به کارگاه دارد نقش مهمی در ایمنی کار ما خواهد داشت.

چند مورد از عواملی که بر ایمنی کاگاه ما تاثیر گذارند :

۱-میزان نیروی وارده : سقوط سر طناب ٬ سقوط نفر دوم ٬ پاندول شدن ٬ متصل کردن چیزی ٬ نیروی ناشی از اصطکاک ٬ وارد شدن شوک و غیره .

۲-ابزار مورد استفاده در کارگاه : بولت مناسب و یا نامناسب ٬پیچ یخ ٬ میخ ها ٬ ابزار ها و خانواده ی کم ها ٬ درخت ها ٬ تسمه ها و طناب ها. غیره .

۳- محیطی که در آن کارگاه می زنیم : برف ٬ یخ نا مطمین ٬ سنگ مناسب و یا نا مطمین و غیره .

کارگاه ما چقدر مقاوم است؟

در مکان هایی که دارای سنگ های مناسب می باشند به راحتی می توان بر مقاومت کارگاه خود اعتماد کرد و جای نگرانی کمتری وجود دارد.
در سنگ های سست و دیگر محیط ها (برف ٬ یخ و ...) که در آن قصد زدن کارگاه را داریم سیستم حمایتی ما کمتر قابل اطمینان داشته و می تواند غیر قابل پیش بینی باشد به خصوص در مکان هایی که ایمنی محل مورد نظر به عوامل و شرایط طبیعی بستگی دارد.

هنگامی که  محلی که قصد زدن کارگاه در آن را داریم مناسب است و ابزار کافی نیز در اختیار داریم حال این سوال پیش می آید که کدام نوع کارگاه مناسب تر است؟ همواره این سوال وجود داشته است که کدام سیستم کارگاهی بهترین است؟ همان طور که این سوال هم وجود دارد که بهترین به چه معناست ؛کارگاهی که سریع تر آماده می شود ٬آسان تر زده می شود ٬ تاثیر پذیری کمتری در برابر شوک دارد ٬ راحت تر تنظیم می شود و یا کارگاهی که با ابزار کمتر زده می شود و یا حتی کارگاهی که کمترین آسیب را به محیط زیست وارد می کند٬کدام یک؟

"مقاوم بودن" شاید بهترین تفسیر برای بهترین کارگاه باشد. کارگاه های چند نقطه ای در بیشتر موارد کارآمد تر و ایمن تر می باشند و در برخی مواقع برای به حداکثر رساندن مقاومت آن ها به خلاقیت و نو آوری در نحوه زدن کارگاه و متصل کردن اجزا کارگاه نیازدارند.

حمایت بر روی بدن( هارنس)

در بعضی از مواقع حمایت کردن بر روی هارنس باعث کاهش نیروی وارده به کارگاه می شود.ا ین نوع حمایت باعث کاهش یافتن میزان نیروی وارده به کمتر از مقدار تئوری "۱" می شود (در این جا "۱" به معنی تمام نیروی حقیقی است که تولید می شود). در نتیجه ی کاهش نیروی وارده میزان احتمال کنده شدن و خراب شدن کارگاه را طبعا کاهش می دهد.
هنگامی که ما ۱۰۰٪ به کارگاه خود اعتماد نداریم و محیطی که در آن کارگاه زده ایم مطمین نیست (مانند یخ و سنگ های سست که احتمال شکستن در آن ها وجود دارد) بهترین و کارآمدترین روش حمایتی٬ قدیمی ترین روش حمایتی یعنی حمایت بر روی هارنس می باشد.

حمایت بر روی بدن و هارنس

در حدود ۱۰۰ سال پیش٬ بیش تر سنگنوردان از کارگاه استفاده نمی کردند و تنها روش حمایتی٬ حمایت بر روی بدن و با نشستن  و ایجاد شکست و اصطکاک در طناب می بوده.

روش مدرن حمایتی٬حمایت مستقیم برروی کارگاه

برای حمایت مستقیم بر روی کارگاه، ما می بایست کاملا مطمین باشیم که کارگاه ما به تمامی می تواند نیروی وارد توسط یک سقوط را تحمل کند.
بیشتر کارگاه هایی که بر روی بولت ها و در سنگ های محکم و مطمئن بر پا می شوند به راحتی قابل اطمینان اند و می توان از روش "حمایت بر روی کارگاه" استفاده کرد. در این روش تمام نیروی ناشی از سقوط کاملا بر روی کارگاه وارد می شود.

حمایت بر روی کارگاه فواید بسیاری دارد که می توان راحتی در حمایت کردن را یکی از بهترین ویژگی های این روش نام برد. از دیگر مزایای این روش را می توان : سرعت در تغییر نفر صعود کننده ٬ راحتی در جمع کردن و طناب دادن به نفر صعود کننده ٬ راحت تر بودن حمایت هنگامی که نفر صعود کننده از دید ما خارج است و ....  نام برد.

حمایت مستقیم بر روی کارگاه

این روش حمایتی برای حمایت نفر دوم استفاده می شود و مناسب حمایت نفر سر طناب نمی باشد .

روش تغیییر جهت در طناب توسط کارگاه

حمایت کردن با این روش باعث افزایش نیروی وارده به کارگاه می شود. در این روش٬ حمایت بر روی بدن فرد صورت می گیرد ولی به جای اینکه طناب مستقیم وارد وسیله حمایت شود ابتدا با ایجاد تغییر جهت و شکست در کارگاه٬ حمایت صورت می گیرد. تنها مزیت این روش آن است که میزان نیروی وارده به حمایتچی را کاهش می دهد ولی دارای عیب بزرگی است که همان افزایش نیروی وارد به کارگاه است.
در این روش میزان نیروی وارد به کارگاه از "۱" به عددی تقریبا ما بین ۱.۶ و ۱.۸ افزایش پیدا می کند.

در این روش نیروی وارد شده به کارگاه تقریبا دو برابر شده و کار حمایتچی برای جمع کردن طناب نیز سخت تر می شود .

به چه صورت از کنده و خراب شدن کارگاه خود جلوگیری کنیم؟

تنها راه این موضوع فقط و فقط کیفیت و درست برپا کردن کارگاه است. درست است که انتخاب روش حمایتی مناسب تاثیر بسیاری بر ایمنی کارگاه ما  دارد ولی عوامل دیگری نیز بر ایمنی تاثیر دارد:

۱-در پاندول شدن سرطناب٬ طنابی که نیروی ضربه کمتری دارد و دارای قطر کمتری است یا بهتر از آن٬ استفاده از نیم طناب ها و یا طناب های دو قلو ٬ انرژی بیشتری توسط طناب جذب می شود و بالطبع نیروی کمتری به سیستم حمایتی وارد می شود. همچنین طناب های جدید خاصیت جذب کنندگی انرژی بیشتری نسبت به طناب های قدیمی تر دارند.

۲- پیدا کردن شکافی که ابزار کاملا مطمین در آن می نشیند بسیار سخت و وقت گیر می باشد اما قرار دادن ابزار بیشتر و کم کردن فاصله ی میانی ها باعث می شود که نیروی کمتری در اثر سقوط تولید شود .

۳-نحوه و نوع حمایت کردن تفاوت بسیاری را در میزان نیروی تولید شده ایجاد می کند.در صعود نفر دوم دادن طناب کافی و مناسب می تواند از مزان شوک وارده به صورت چشمگیری بکاهد. سقوط هایی که به صورت تاب خوردن هستند و بیشتر در مسیر های تراورسی رخ می دهند نیروی بیشتری نسبت به سقوط های معمول ایجاد می کنند. ابزار گزاری بیشتر در تراورس ها می تواند تاثیر مثبت در کاهش نیرو داشته باشد.

یکی از روش های حمایت کردن فرد سر طناب حمایت دینامیک می باشد که بهترین روش نیز هست .

حمایت دینامیک را به دو صورت می توان انجام داد. یک روش بدین صورت است که حمایتچی در زمان سقوط طناب را سریع قفل نکرده و اجازه می دهد که طناب در دستش بلغزد و به آرامی فرد سقوط کننده را متوقف می کند که در این حالت شوک به صورت محسوس و چشم گیری کاهش می یابد.در حالت دیگر حمایت دینامیک حمایتچی طناب را سریع قفل کرده و در هنگام وارد شدن نیروی سقوط به او پرش کوتاهی انجام می دهددر هر دو روش سر طناب سقوطی بلند تر خواهد داشت و در شرایطی که امکان اصابت فرد به زمین وجود دارد این روش نامناسب و خطرناک می باشد.
اگر شما از روش حمایت دینامیک استفاده کرده باشید حتما به تفاوت ضربه وارد شده در این روش و حالت عادی پی برده اید.

 

چند نکته در باره کارگاه و حمایت از بالا

می دانیم بیشترین تحمل کارابین در محور طولی آن است . بنابر این وقتی دو نقطه کارگاه ما از یکدیگر فاصله دارد و هر کدام را با یک تسمه مجزا به کارابین متصل می کنیم باید توجه داشته باشیم جهت فشار این تسمه ها بر روی محور طولی کارابین باشد . نه اینکه همانند شکل زیر کارابین از سمت بالا از دو جهت تحت فشار باشد!!!!!
رعایت زوایه ای که ابزار بکار رفته در کار تشکیل می دهند نیز بسیار مهم است . هر چقدر این زاویه کوچکتر باشد . فشار واره بهتر و بطور مساوی بر روی کارگاه وارد می شود ولی با باز تر شدن زاویه از حد این فشار بصورت تصاعدی زیاد می شود و در زوایای باز به بیش از دو برابر فشار اولیه به هر نقطه می رسد.
پس بهتر است تا حد امکان زاویه برپایی کارگاه را زیر 60 درجه در نظر بگیریم .

برای حمایت نفر دوم در کارگاه یا از گره حمایت ( مست وروف – کلوهیچ) استفاده می شود یا از ابزار اختصاصی حمایت نفر دوم . بعضی از ابزار ماندد ATC و یا تیوبر ابزار حمایت یک طرفه هستند و نباید برای حمایت نفر دوم از آنها استفاده نمود.

مقاومت کلی کارگاه همیشه برابر مقاومت ضعیف ترین عنصر بکار رفته در آن است . فرضا اگر از ابزرا خوب و مناسب استفاده کرده باشیم ولی این ابزار را با یک طناب 5 م م به کل کارگاه وصل کنیم . این طنابچه 5 م م اولین محلی است که در صورت بروز حادثه مقاومت خود را از دست می دهد .
برای کارگاه بهتر است از تسمه های مقاومت دار و یا طنابچه های 7 م م به بالا استفاده نمود.

 

 

 

 

 

منابع : کدوک ـ استاد پارسایی

Tech Tip